Şirketiniz Bağış Yapıyorsa Vergi Avantajını Kaçırmayın! Bazı Bağışların Tamamı İndirilebiliyor
GİB'in 2026 Kurumlar Vergisi Rehberi'nde bazı bağışların şartları dahilinde tamamının kurum kazancından indirilebildiği belirtiliyor. Örneğin belirli şartlarla Kızılay, Yeşilay, üniversiteler, kamu tarafından başlatılan yardım kampanyaları ve bazı eğitim-sağlık yatırımları kapsamındaki bağışlar bulunuyor. Peki bu iki farklı bağış kategorisi nasıl ayrılıyor ve hangi bağışlar tam, hangileri sınırlı indirim kapsamında? Detayları haberimizde bulabilirsiniz.
En Kritik Ayrım: Sınırlı mı, Sınırsız mı?
Bu konudaki en önemli detay şu: Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 10. maddesi, kurum kazancından indirilebilecek bağış ve yardımları iki ayrı kategoriye ayırıyor:
- Kurum kazancının %5'i ile sınırlı bağış ve yardımlar (madde 10/1-ç)
- Sınırsız (tamamı) indirilebilecek bağış ve yardımlar (madde 10/1-f ve diğer özel düzenlemeler)
Sizin haberinizde işaret ettiğiniz "bazı bağışların tamamının indirilebilmesi" durumu, ikinci kategoriyle ilgili. Bu ayrımı doğru yapmak, mükellefin beyannamesinde yanlış hesaplama yapmaması açısından kritik.
Bu tür bağış ve vergi indirimi konularını takip eden esnaf ve KOBİ'ler küçük işletme rehberi sayfamızdan genel bilgilere ulaşabilir.
Tamamı İndirilebilen Bağışlar Neler?
1. Türk Kızılay Derneği ve Türkiye Yeşilay Cemiyeti
Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 10. maddesinin (f) bendine göre, iktisadi işletmeleri hariç Türkiye Kızılay Derneği'ne ve Türkiye Yeşilay Cemiyeti'ne makbuz karşılığı yapılan nakdi bağış veya yardımların tamamı, kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde ayrıca gösterilmek şartıyla kurum kazancından indirilebiliyor.
Önemli ayrım: Bu iki kuruma yapılan nakdi bağışların tamamı indirilirken, ayni (mal, cihaz gibi) bağışlar ise %5'lik sınırlı kategori kapsamında değerlendiriliyor. Örneğin Yeşilay'a bilgisayar bağışlayan bir şirket, bu bağışı %5 sınırı içinde değerlendirmek zorunda — ama aynı şirket nakit bağış yapsaydı, tamamını indirebilirdi.
2. Üniversiteler ve Yüksek Teknoloji Enstitüleri
5904 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikle, 3 Temmuz 2009'dan itibaren üniversiteler ve yüksek teknoloji enstitülerine yapılan ayni veya nakdi bağış ve yardımların tamamı, beyanname üzerinde ayrıca gösterilmek şartıyla kurumlar vergisi matrahının tespitinde indirim konusu yapılabiliyor. Bu kategori, hem nakdi hem ayni bağışı kapsaması açısından Kızılay/Yeşilay düzenlemesinden daha geniş.
3. Okul, Sağlık Tesisi ve Belirli Kamu Yapıları İçin Bağışlar
Kanun, kamu kurumlarına (genel ve özel bütçeli kamu idareleri, il özel idareleri, belediyeler, köyler) yapılan bağışlar arasında, özellikle okul inşası, sağlık tesisi gibi belirli tesislerin yapımına yönelik bağış ve yardımları sınırsız indirim kapsamına alıyor.
4. AFAD Koordinasyonundaki Yardım Kampanyaları
Kamu tarafından başlatılan, özellikle Afet ve Acil Durum Yönetimi (AFAD) Başkanlığı koordinasyonundaki yardım kampanyalarına yapılan bağışlar da bu sınırsız indirim kategorisinde değerlendiriliyor. Ayrıca AFAD'a yapılan bağışlarla ilgili düzenlenen kâğıtlar için damga vergisi de alınmıyor.
%5 Sınırlı Kategoriye Giren Bağışlar
Buna karşılık, genel ve özel bütçeli kamu idarelerine, il özel idarelerine, belediyelere ve köylere, Cumhurbaşkanınca vergi muafiyeti tanınan vakıflara ve kamu yararına çalışan derneklere yapılan diğer bağış ve yardımların toplamı, o yıla ait kurum kazancının %5'i ile sınırlı olarak indirilebiliyor. Bu kategori, "her bağış tam indirilir" gibi yanlış bir algıya karşı önemli bir hatırlatma.
Somut Bir Örnek
Lebib Yalkın'ın paylaştığı örnek, bu iki kategori arasındaki farkı net gösteriyor: Bir mükellef kurum, üniversiteye 100.000 TL değerinde bir MR cihazı bağışlamış, ayrıca Yeşilay Cemiyeti'ne 3 adet bilgisayar (ayni bağış) vermiş.
- Üniversiteye yapılan MR cihazı bağışı: Sınırsız kategoride olduğu için tamamı (100.000 TL) kurum kazancından indirilebiliyor.
- Yeşilay'a yapılan bilgisayar bağışı: Ayni bağış olduğu için %5'lik sınırlı kategoride değerlendiriliyor — ancak bu örnekte üst sınırın altında kaldığı için (30.000 TL sınır) bu bağışın da tamamı indirilebilmiş.
Ortak Şart: Kurum Kazancının Bulunması
Her iki kategori için de geçerli bir ön şart var: bağış ve yardımların indirim konusu yapılabilmesi için kurum kazancının bulunması gerekiyor. Kurum kazancının bulunmaması durumunda, ya da indirilemeyen bir kısım varsa, hem sınırsız hem de sınırlı kategorideki bağış ve yardımlar o yıl için indirim konusu yapılamıyor — ve genel kural olarak bu tutarlar sonraki yıllara devretmiyor.
Beyannamede Ayrıca Gösterilmesi Zorunlu
Diğer teşviklerde olduğu gibi burada da aynı prosedürel şart geçerli: bağış ve yardımlar, kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde ayrıca gösterilmek şartıyla ve Kanundaki sırasıyla kurum kazancından indirilebiliyor.
Nakden Yapılmayan Bağışlarda Değerleme Nasıl?
Bağış ve yardımların nakden yapılmaması (ayni bağış) halinde, bağışlanan malın veya hakkın maliyet bedeli veya kayıtlı değeri esas alınıyor. Bu değer mevcut değilse, Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre takdir komisyonlarınca tespit edilecek değer dikkate alınıyor.
Bu Konu Hangi Esnaf ve KOBİ'leri İlgilendiriyor?
Bu düzenleme, kurumsal sosyal sorumluluk faaliyeti yürüten veya bağış yapmayı düşünen her ölçekteki işletmeyi ilgilendiriyor:
- Kızılay/Yeşilay'a düzenli nakdi bağış yapan işletmeler: Bu bağışların tamamını, herhangi bir üst sınır olmadan indirebiliyor.
- Üniversite iş birliği yapan KOBİ'ler: Ekipman, cihaz veya nakit bağışıyla üniversitelere destek olan işletmeler, bu bağışın tamamını indirebiliyor.
- Deprem, sel gibi afet dönemlerinde bağış yapan işletmeler: AFAD koordinasyonundaki kampanyalara yapılan bağışlar sınırsız kategoride.
- Yerel belediye veya derneklere düzenli bağış yapan esnaf: Bu bağışlar %5 sınırlı kategoride — üst sınırı aşan kısım o yıl indirilemiyor.
ESNAFSESİ ÖZEL YORUMU & BÖLGE/SEKTÖR ESNAFINA ETKİLERİ
Bu haber, dokuz parçalı teşvikler serimizin belki de en "insancıl" ve aynı zamanda en çok yanlış anlaşılan konularından biri. Birçok esnaf ve KOBİ sahibi, iyi niyetle yaptığı bağışların vergisel karşılığını hiç düşünmüyor ya da "bağış zaten %5 ile sınırlı" gibi genel bir bilgiyle yetinip, Kızılay/Yeşilay'a yapılan nakdi bağışların veya üniversitelere yapılan bağışların tam indirim hakkı olduğunu bilmiyor. Bu ayrımın netleşmesi, özellikle afet dönemlerinde veya eğitim kurumlarıyla iş birliği yapan işletmeler için hem sosyal sorumluluk hem de mali planlama açısından önemli bir fark yaratabilir. Ancak "ayni mi nakdi mi" ayrımının (özellikle Kızılay/Yeşilay örneğinde) doğru yapılması, bu avantajdan tam olarak yararlanmanın anahtarı.
Bağış yapmayı planlayan veya düzenli bağış yapan esnaf ve KOBİ sahiplerinin şu adımları değerlendirmesi faydalı olacaktır:
- Kızılay veya Yeşilay'a bağış yaparken, mümkünse nakdi bağışı tercih edin — ayni bağışlar %5 sınırlı kategoriye giriyor.
- Üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsüne yapacağınız bağışlarda hem nakdi hem ayni seçeneğin tam indirim kapsamında olduğunu unutmayın.
- Her bağış için mutlaka makbuz alın ve bu makbuzu mali müşavirinize ileterek beyannamede doğru şekilde gösterilmesini sağlayın.
- Bağışınızın hangi kategoriye (sınırsız mı, %5 sınırlı mı) girdiğini önceden netleştirerek, o yılki kurum kazancınıza göre bağış miktarınızı planlayın.
- Kurum kazancınız o yıl yetersizse, bağış indiriminin devretmediğini bilerek, bağış zamanlamanızı kârlı bir döneme denk getirmeyi değerlendirin.
Bağış ve yardımlara ilişkin vergi teşviklerindeki güncel gelişmeleri takip etmek isteyen esnaf ve KOBİ sahipleri esnaf haberleri kategorimizi düzenli olarak inceleyebilir.
Kaynak: Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) — 2026 Vergi Mevzuatı Yönünden Bağış ve Yardımlar Rehberi / 5520 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu Madde 10 / 5904 Sayılı Kanun / Lebib Yalkın / Muhasebe TR / HSY Advisory / Corpus Denetim / PwC Türkiye
Editör: Esnaf Sesi
Esnaf Sesi'ni takip edin
Elektrik, akaryakıt, vergi, destekler, KOBİ'ler, ticaret ve işletmeleri doğrudan ilgilendiren gelişmeleri Esnaf Sesi üzerinden takip edebilirsiniz.
Esnaf Sesi Facebook hesabını takip edin
Güncel haberleri ve son dakika gelişmelerini Instagram'dan da takip edebilirsiniz:
Esnaf Sesi Instagram hesabı
Anlık gelişmeler için Telegram kanalına katılabilirsiniz:
Esnaf Sesi Telegram kanalı
WhatsApp kanalından da haberler
