Esnafın Kendi Bağ-Kur Priminde 5 Puan İndirim
Bu haberin öncekilerden farkı önemli: bu doğrudan işveren değil, esnafın kendisi açısından önem taşıyan bir teşvik. 4/b kapsamındaki Bağ-Kur'lular için malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası primlerinin 5 puanlık kısmı Hazine tarafından karşılanıyor. Peki bu indirim ne kadarlık bir tasarrufa denk geliyor ve hangi şartlara bağlı? Detayları haberimizde bulabilirsiniz.
Uygulama 2016'dan Bu Yana Yürürlükte
Bu indirim, 1 Ekim 2016 tarihinden bu yana uygulanıyor ve — önceki istihdam teşviklerinden farklı olarak — bir işveren teşviki değil, doğrudan esnafın kendi sigortalılığına yönelik bir destek. Yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un 81/1-ı maddesi.
Kapsam net: isteğe bağlı sigortalılar ve köy veya mahalle muhtarı statüsündeki sigortalılar hariç olmak üzere, zorunlu 4/b kapsamındaki kişilerin (yani kendi işini yapan esnaf, sanatkar, tüccar ve serbest meslek sahiplerinin) malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları priminin beş puanlık kısmı Hazine tarafından karşılanıyor.
2026'da Prim Oranı Nasıl Değişti?
19 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanarak 1 Ocak 2026'dan itibaren yürürlüğe giren 7566 sayılı Kanun, malullük, yaşlılık ve ölüm (MYÖ) sigortası prim oranlarında bir artışa gitti. Bu düzenlemeyle zorunlu Bağ-Kur sigortalıları için MYÖ prim oranı 1 puan artırıldı; buna bağlı olarak toplam zorunlu prim oranı %4,75'ten %5,75'e çıkarıldı.
Ancak 5 puanlık indirim uygulaması bu artıştan sonra da geçerliliğini korudu: 2026 yılında zorunlu 4/b toplam prim oranı %5,75; beş puan indirimden yararlananlarda ödenecek oran ise yalnızca %0,75'e iniyor.
Bu tür esnafın kendi sosyal güvenlik prim yükünü hafifleten gelişmeleri takip eden esnaf ve KOBİ'ler küçük işletme rehberi sayfamızdan genel bilgilere ulaşabilir.
Güncel Rakamlarla Ne Kadar Tasarruf Ediliyor?
2026 yılı için belirlenen Bağ-Kur prim tutarları şöyle:
| Kalem | İndirimsiz | 5 Puan İndirimli |
|---|---|---|
| En düşük aylık prim | 11.808,23 TL | 10.156,73 TL |
| En yüksek aylık prim | 106.274,03 TL | 91.410,53 TL |
Bu tabloya göre, düzenli ödeme yapan bir Bağ-Kur'lu esnaf, aylık 1.651 TL ile 14.863 TL arasında bir tasarruf elde edebiliyor — kazanç beyanının düşük veya yüksek olmasına göre bu tasarrufun büyüklüğü değişiyor.
Neden Bu Kadar Önemli Bir Değişiklik Oldu?
2026'daki bu değişikliğin arkasında iki temel etken var:
- Asgari ücretteki artış: Brüt asgari ücretin 33.030 TL'ye yükseltilmesi, prime esas kazanç alt sınırını doğrudan etkiledi.
- MYÖ prim oranındaki artış: 7566 sayılı Kanun'la getirilen 1 puanlık artış, toplam prim oranını yükseltti.
Ayrıca aynı kanunla genel prime esas kazanç (PEK) üst sınırı, günlük alt sınırın 7,5 katından 9 katına çıkarıldı — bu da özellikle yüksek kazanç beyan eden esnafın prim tutarlarını önemli ölçüde etkiledi.
Bu İndirimden Yararlanmanın Şartları Neler?
Sizin de doğru şekilde belirttiğiniz gibi, bu indirim otomatik ve koşulsuz değil. Yararlanabilmek için:
- Primin zamanında ödenmesi gerekiyor
- SGK'ya kendi sigortalılığından kaynaklanan prim, idari para cezası veya gecikme borcu varsa, bunun yapılandırılmış veya tecil edilmiş olması ve düzenli ödenmesi gerekiyor
Bu şart, daha önce esnafsesi.com'da ele aldığımız SGK Borcu Olan Esnaf İçin Kritik Dönem haberimizdeki 72 aya kadar tecil imkanı düzenlemesiyle doğrudan bağlantılı — borcunu tecil ettirip düzenli ödeyen bir esnaf, hem borç yapılandırmasından hem de bu 5 puanlık indirimden aynı anda yararlanabiliyor.
Kimler Bu İndirimden Yararlanamıyor?
Beş puanlık indirimden yararlanamayan gruplar şöyle:
- İsteğe bağlı sigortalılar — bu grup için prim oranı zaten farklı bir formülle (%33) hesaplanıyor ve 5 puanlık indirimli oranla karıştırılmaması gerekiyor.
- Köy veya mahalle muhtarları
- Yaşlılık veya emeklilik aylığını kestirmeden bağımsız faaliyetine devam edenler — bunlar kanunen 4/b sigortalısı sayılmadığından, cari 4/b primi ve beş puan indirimi bu grup için doğmuyor.
- Borçlanma primi ödeyenler (yalnızca borçlanma tutarı bakımından)
- Durdurulan 4/b hizmet sürelerini ihya edenler (yalnızca ihya primi bakımından)
Sağlık Hizmetlerinde de Esneklik Var
Konuyla bağlantılı bir başka güncel kolaylık: Bağ-Kur ve genel sağlık sigortası (60/g) sigortalıları ile bakmakla yükümlü oldukları kişiler, 60 günden fazla prim borçları olsa dahi, 31 Aralık 2026 tarihine kadar sağlık hizmetlerinden kesintisiz yararlanmaya devam edebilecek. Bu, prim borcu olan esnafın sağlık hizmetine erişiminin, borç nedeniyle aniden kesilmesini önleyen ayrı bir düzenleme.
Bu İndirim Neden Esnaf Açısından Kritik?
Bu teşvik, dizimizdeki diğer teşviklerden temel bir noktada ayrılıyor: Yeni İşyerine Destek, Genç-Kadın-Meslek Belgeli Çalışan Teşviki ve Engelli Çalışan Teşviki, esnafın başkasını işe alması durumunda devreye giren teşviklerdi. Bu indirim ise, esnafın kendi sosyal güvenlik yükünü hafifletiyor — yani çalışanı olsun ya da olmasın, her Bağ-Kur'lu esnaf bu avantajdan potansiyel olarak yararlanabiliyor.
ESNAFSESİ ÖZEL YORUMU & BÖLGE/SEKTÖR ESNAFINA ETKİLERİ
Bu indirim, esnaf camiasının en çok "bilip de tam faydalanamadığı" teşviklerden biri — çünkü koşulu net: prim borcu olmamalı veya borç düzenli şekilde yapılandırılmış/tecil edilmiş olmalı. Yıl içinde ara sıra prim gecikmesi yaşayan esnaf, farkında olmadan bu %5 puanlık avantajı (aylık 1.651 TL ile 14.863 TL arası) kaybedebiliyor. 2026'daki MYÖ prim oranı artışıyla birlikte bu indirimin mutlak değeri de büyüdüğünden, düzenli ödeme disiplini artık daha önemli bir mali fark yaratıyor. Esnafın SGK borç durumunu düzenli kontrol etmesi, sadece yasal bir zorunluluk değil, doğrudan cebine yansıyan bir tasarruf meselesi haline geldi.
4/b kapsamında Bağ-Kur'lu olan esnaf ve KOBİ sahiplerinin şu adımları değerlendirmesi faydalı olacaktır:
- e-Devlet üzerinden Bağ-Kur prim ödemelerinizi ve varsa borç durumunuzu düzenli olarak kontrol edin.
- Prim borcunuz varsa, daha önce ele aldığımız tecil ve taksitlendirme imkanlarından yararlanarak borcunuzu yapılandırın — bu, hem borç baskısını azaltır hem de 5 puanlık indirime tekrar hak kazanmanızı sağlar.
- Prime esas kazanç beyanınızı (asgari-azami sınırlar arasında) belirlerken, hem güncel prim maliyetini hem de ileride alacağınız emekli aylığına etkisini birlikte değerlendirin.
- İsteğe bağlı sigortalı veya muhtar statüsünde değilseniz ve zorunlu 4/b kapsamındaysanız, bu indirimin otomatik uygulanıp uygulanmadığını mali müşavirinizle teyit edin.
Bağ-Kur ve esnafın kendi sosyal güvenlik prim yükünü hafifleten güncel gelişmeleri takip etmek isteyen esnaf ve KOBİ sahipleri esnaf haberleri kategorimizi düzenli olarak inceleyebilir.
Kaynak: Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) — 5510 Sayılı Kanun 81/1-ı Madde / 7566 Sayılı Kanun / Alomaliye.com / Uyumsoft / Kadim Hukuk / Vergi Merkezi / Yeni Şafak
Editör: Esnaf Sesi
Esnaf Sesi'ni takip edin
Elektrik, akaryakıt, vergi, destekler, KOBİ'ler, ticaret ve işletmeleri doğrudan ilgilendiren gelişmeleri Esnaf Sesi üzerinden takip edebilirsiniz.
Esnaf Sesi Facebook hesabını takip edin
Güncel haberleri ve son dakika gelişmelerini Instagram'dan da takip edebilirsiniz:
Esnaf Sesi Instagram hesabı
Anlık gelişmeler için Telegram kanalına katılabilirsiniz:
Esnaf Sesi Telegram kanalı
WhatsApp kanalından da haberleri takip edebilirsiniz:
Esnaf Sesi WhatsApp kanalı
