Kanada-Fransa'dan Uzay ve Kritik Maden Anlaşması
Kanada Başbakanı Mark Carney ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 20 Eylül'deki görüşmede uzay fırlatma sistemleri, savunma, enerji ve stratejik teknolojilerde iş birliğini artırma konusunda anlaşmaya yöneldi. Daha dikkat çekici gelişme ise Macron'un Kanada'nın AB'nin ilk "ortak üyesi" olma girişimine destek vermesi oldu. Peki bu görüşme nerede gerçekleşti ve iki ülke hangi alanlarda somut adımlar attı? Detayları haberimizde bulabilirsiniz.
Görüşme Nerede Yapıldı?
Liderler, Newfoundland kıyısına yalnızca birkaç kilometre uzaklıktaki Fransız denizaşırı toprağı Saint-Pierre-et-Miquelon'da bir araya geldi. Carney, Fransızca yaptığı açıklamada "Kanada ile Fransa'yı en yakın noktada yalnızca birkaç kilometre ayırıyor. Değerlerimiz ise daha da yakın" dedi. Bu görüşme, bir Kanada başbakanının bu Fransız bölgesine yaptığı ilk resmi ziyaret ve görevdeki bir Fransa cumhurbaşkanının bu bölgeye on yılı aşkın süredir yaptığı ilk gezi olma özelliği taşıyor.
Uzay ve Savunmada Somut Adım
Carney, hazırlanan konuşmasında egemenliğin artık yalnızca **"kendini besleyebilmek, yakıtlandırabilmek ve savunabilmek"**ten ibaret olmadığını, yapay zekâ, yarı iletkenler, kritik mineraller, ödeme sistemleri, temiz enerji teknolojileri, aşılar ve uzay tabanlı iletişime güvenli erişimi de gerektirdiğini söyledi. Carney şu somut taahhüdü açıkladı: "Başkan ile ben, uzay ajanslarımıza ve savunma bakanlıklarımıza, uzay fırlatma sistemleri ve yer istasyonları dahil olmak üzere ortak altyapı geliştirme ve paylaşma görevi vereceğiz."
Carney'nin ofisinin açıklamasına göre liderler; havacılık-uzay, enerji, kritik mineraller ve kuantum bilgisayarlar, uydular ile süper bilgisayarlar gibi ileri teknolojileri de görüştü.
Macron: "Daha Fazla LNG Anlaşması İstiyoruz"
Macron, görüşmenin bir bölümünün Fransa'nın petrol ve gaz tedarikini güvence altına almaya yönelik daha geniş çabaların parçası olduğunu belirtti — bu, İran savaşının küresel enerji piyasalarını sarsması ve yakıt fiyatlarına dair endişeleri artırmasıyla bağlantılı. Macron şöyle konuştu: "Kanada, önemli kritik mineral ve nadir toprak element kaynaklarına sahip bir ülke. Aynı zamanda büyük bir petrol ve doğal gaz üreticisi. Yapmak istediğimiz şey, Avrupa'nın Atlantik kıyısına taşınabilecek daha fazla sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) güvence altına almak için anlaşmalar sonuçlandırmak."
Bu tür uluslararası enerji ve hammadde tedarik gelişmelerini takip edenler küçük işletme rehberi sayfamızdan genel bilgilere ulaşabilir.
Macron'dan AB Ortak Üyeliğine Destek
Görüşmenin en dikkat çekici siyasi gelişmesi ise Macron'un, Kanada'nın Avrupa Birliği'nin ilk "ortak üyesi" olmasına yönelik öneriyi desteklediğini açıklaması oldu. Macron şöyle dedi: "Demokrasiye, hukukun üstünlüğüne, uluslararası hukuka saygıya, serbest ve adil ticarete saygıya inanıyoruz. Bu yüzden, sizin adlandırdığınız gibi AB'nin ortak üyesi olarak bu gelecekteki ittifakı destekliyoruz."
Bu öneri ilk kez bir hafta önce, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in Kanada'ya AB'nin ilk ortak üyesi olma kapısını açan bir öneri sunmasıyla gündeme gelmişti. ABD Başkanı Donald Trump ise bu öneriyi "gülünç" olarak nitelendirirken, aynı zamanda bunun Avrupa'ya ciddi gümrük tarifelerini tetikleyebilecek "düşmanca bir eylem" olabileceğini de söylemişti.
Kanada'nın Avrupa'ya Yönelişinin Arka Planı
Bu gelişme, Carney'nin Kanada ile ABD arasındaki ticaret anlaşmazlığının derinleştiği bir dönemde Avrupa ile daha yakın bağlar kurma çabasının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Carney, geçtiğimiz Perşembe günü Strasbourg'daki Avrupa Parlamentosu'nda yaptığı konuşmada Kanada'nın AB ile "benzersiz bir ittifak" aradığını, ancak bunun tam üyelikten farklı bir statü olacağını belirtmişti. Carney o konuşmada "Ben büyük güçlere rakip olacak üçüncü bir blok önermiyorum — sadece daha iyi görgü kurallarıyla" demişti.
Carney, aynı gün Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre ile de savunma, Arktik güvenliği, enerji, kritik mineraller ve gelişen teknolojiler konusunda görüştü; ardından Pazartesi günü Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için New York'a geçti. Støre ile ortak basın toplantısında Carney, Avrupalı müttefiklerle daha yakın bağların ABD'ye düşmanlık olarak görülmesi gerektiği fikrini reddederek, Kanada'nın "daha bağımsız veya daha dirençli" olduğunda ve dünya genelinde daha güçlü ilişkilere sahip olduğunda daha iyi bir ortak olduğunu söyledi.
Grönland Anlaşmasıyla Aynı Haftaya Denk Geldi
Bu görüşme, Trump'ın Grönland'daki ABD askeri varlığını genişletecek — adayı Danimarka kontrolünde tutmaya devam ederken — bir anlaşma açıklamasının hemen ardından gerçekleşti. Macron, Cumartesi günü bu anlaşmayı memnuniyetle karşılayarak "Danimarka egemenliğine saygı gösteriliyor, uluslararası hukuka saygı gösteriliyor. Gerginliği azaltan her şey iyi bir şeydir" demişti.
Kaynak: Associated Press (AP) / Al Jazeera / PBS News / The Washington Times / CP24
Editör: Esnaf Sesi
Esnaf Sesi'ni takip edin
Elektrik, akaryakıt, vergi, destekler, KOBİ'ler, ticaret ve işletmeleri doğrudan ilgilendiren gelişmeleri Esnaf Sesi üzerinden takip edebilirsiniz.
Esnaf Sesi Facebook hesabını takip edin
Güncel haberleri ve son dakika gelişmelerini Instagram'dan da takip edebilirsiniz:
Esnaf Sesi Instagram hesabı
Anlık gelişmeler için Telegram kanalına katılabilirsiniz:
Esnaf Sesi Telegram kanalı
WhatsApp kanalından da haberleri takip edebilirsiniz:
Esnaf Sesi WhatsApp kanalı
