Dış Ticaret Haddi Ağustos'ta 90'a Geriledi: İthalat Fiyatları İhracat Fiyatlarından Hızlı Arttı
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılı Ağustos ayı dış ticaret endekslerini yayımladı. Dış ticaret haddi Ağustos ayında 90 olarak gerçekleşti. Ağustos 2025'te 94,3 olan dış ticaret haddi, 4,3 puan azaldı. Dış ticaret haddi, ihracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine bölünmesiyle hesaplanıyor. Düşüş, ithalat fiyatlarının ihracat fiyatlarından daha hızlı artmasından kaynaklandı. İhracat birim değer endeksi yüzde 8,5, ithalat birim değer endeksi ise yüzde 13,7 arttı. Veriler ihracat ve ithalatla uğraşan KOBİ'ler için maliyet baskısına işaret ediyor.
Dış Ticaret Haddi Neden Düştü?
İhracat birim değer endeksi, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 8,5 arttı. Kalemler bazında gıda, içecek ve tütünde yüzde 7,4, ham maddelerde (yakıt hariç) yüzde 10,9, yakıtlarda yüzde 47,1, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) yüzde 5,1 artış görüldü.
İthalat birim değer endeksi yüzde 13,7 arttı. Yakıtlarda yüzde 35,9, ham maddelerde (yakıt hariç) yüzde 12,5, imalat sanayinde (gıda, içecek, tütün hariç) yüzde 7,5 artış var. Gıda, içecek ve tütünde ise yüzde 4,2 düşüş yaşandı.
Bloomberg HT'nin Temmuz verisine göre dış ticaret haddi 91,3'tü. Bir önceki aya göre Ağustos'taki 90 daha düşük bir seviye.
İhracat ve İthalat Miktar Endeksleri Nasıl Değişti?
İhracat miktar endeksi yüzde 0,4 azaldı. Gıda, içecek ve tütünde yüzde 1,9, ham maddelerde yüzde 19,3 artış olurken, yakıtlarda yüzde 20,0 ve imalat sanayinde yüzde 4,5 azalış görüldü.
İthalat miktar endeksi yüzde 2,8 azaldı. Gıda, içecek ve tütünde yüzde 36,2, ham maddelerde yüzde 8,3 artış, yakıtlarda yüzde 1,6 ve imalat sanayinde yüzde 0,5 azalış oldu.
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ihracat miktar endeksi Temmuz'da 143,6 iken Ağustos'ta yüzde 1,0 artışla 145,0 oldu. Aynı seriyle ithalat miktar endeksi 114,6'dan yüzde 2,5 düşüşle 111,7'ye geriledi.
ESNAFSESİ ÖZEL YORUMU & BÖLGE/SEKTÖR ESNAFINA ETKİLERİ
Yorum: Dış ticaret haddindeki düşüş, aynı miktarda ürün ihraç edildiğinde daha az miktarda ürün ithal edilebildiği anlamına geliyor. İthalat fiyatlarında özellikle yakıt ve ham madde artışı, ithal girdi kullanan üretici, imalatçı ve ihracatçı KOBİ'lerin maliyetlerini baskılayabilir. Bu veriden yerel fiyatlara doğrudan sonuç çıkarılamaz.
Esnafın alabileceği aksiyonlar:
- İthal ham madde veya yarı mamul kullanıyorsanız tedarikçilerle fiyat ve vade koşullarını önceden netleştirin.
- Yakıt ve nakliye giderlerinizi aylık izleyip fiyat listenize yansıtma planı yapın.
- İhracat yapıyorsanız kur ve maliyet artışını sözleşme fiyatına yansıtacak maddeler ekleyin.
- Destek ve hibe imkanlarını esnaf teşvikleri sayfamızdan ve mali müşavirinizden öğrenin.
Dış ticaret ve ekonomi gelişmeleri için esnaf haberleri ve küçük işletme rehberi sayfalarımızı takip edebilirsiniz.
Okuyucuya soru: İthal girdi fiyatlarındaki artış sizin işletmenizin maliyetlerine yansıyor mu?
Kaynak: TÜİK, Bloomberg HT
📲 Esnaf Sesi'ni Takip Edin
📘 Facebook • 🐦 X • ▶️ YouTube • 📸 Instagram • 📨 Telegram Kanalımız • 💬 WhatsApp Kanalımız • 🦋 Bluesky • 🐘 Mastodon • 📌 Pinterest
Editör: Esnaf Sesi
