Küçük Üreticiyi Dünyaya Taşıyana Devlet Desteği: 2026'da 62 Milyon TL'ye Kadar

Esnafın Hakkını Biliyor musun?

Türkiye'de kaliteli ürün üreten ancak yurt dışında müşteri bulacak ekibi, pazarlama gücü veya ihracat organizasyonu olmayan çok sayıda işletme bulunuyor.

Ticaret Bakanlığı'nın İhracat Konsorsiyumu Desteği ise tam olarak bu soruna yönelik hazırlanmış bir model.

Sistem basitçe şöyle çalışıyor:

Birden fazla şirket bir araya geliyor, ihracat konusunda uzmanlaşmış bir konsorsiyum oluşturuyor ve üretici firmaların ürünlerini dünya pazarlarına taşımak için ortak hareket ediyor.

Üstelik Ticaret Bakanlığı, konsorsiyumun uygun tanıtım, pazarlama, pazar araştırması, rapor, danışmanlık ve eğitim giderlerini %50 oranında destekliyor. Destek süresi ise 5 yıl.

2026'da destek limiti ne kadar?

2026 yılı için İhracat Konsorsiyumu Desteği kapsamında;

Yıllık destek üst limiti: 62 milyon 54 bin 400 TL

olarak belirlendi.

Destek oranı:

%50

Destek süresi:

5 yıl

Burada çok önemli bir ayrıntı var:

62 milyon TL tek bir üretici firmaya verilen hibe değildir.

Bu rakam, ihracat konsorsiyumunun destek kapsamındaki uygun faaliyetleri için belirlenen yıllık destek üst limitidir. Gerçek destek tutarı yapılan uygun harcamalar, %50 destek oranı ve diğer mevzuat şartlarına göre hesaplanır.

İhracat konsorsiyumu nedir?

Ticaret Bakanlığı'nın sisteminde ihracat konsorsiyumu, ihracatçıları örgütleyerek ortak hareket etmelerini ve uzmanlaşma temelinde ölçek ekonomisinden yararlanmalarını sağlayan bir yapı olarak tanımlanıyor.

Ancak her şirket “ihracat konsorsiyumu” olamıyor.

Mevzuata göre konsorsiyum statüsü için;

• En az 3 şirketin ortaklığı,
• En az 5 milyon TL ödenmiş sermaye,
• Yurt dışı pazarlama konusunda güçlü bir organizasyon,
• Stratejik pazarlama planı

gibi şartlar aranıyor.

10 yıllık ihracat tecrübesi şartı

Konsorsiyumun yurt dışı pazarlama departmanında;

En az 10 yıllık tecrübeye sahip bir bölüm yöneticisi

bulunması gerekiyor.

Bu yöneticinin en az 5 yıllık yurt dışı pazarlama tecrübesine sahip olması şart.

Ayrıca hedef pazarlara yönelik yabancı dil bilen, tam zamanlı çalışan en az 3 personelin de pazarlama departmanında bulunması gerekiyor.

Bunun yanında konsorsiyumun bir stratejik pazarlama planı olması gerekiyor.

Yani devlet burada yalnızca şirketin sermayesine değil, gerçekten ihracat yapabilecek bir organizasyon kurulup kurulmadığına bakıyor.

Üretici firma ihracatı tek başına yapmak zorunda değil

İşte desteğin küçük üreticiler açısından en önemli taraflarından biri burada.

İhracat konsorsiyumu;

kendi paydaşlarının yanı sıra aracılık sözleşmesi imzaladığı imalatçı şirketlerin ürünlerini de yurt dışına taşıyabiliyor.

Örneğin Türkiye'de;

• Mobilya üreten bir atölye,
• Tekstil üreten bir işletme,
• Ayakkabı imalatçısı,
• Ev tekstili üreticisi,
• Gıda üreticisi

ürününü üretmeye devam ederken, ihracat konsorsiyumu onun adına yurt dışı pazarlama ve tanıtım organizasyonunu yürütebilir.

Buradaki amaç, üreticinin bütün ihracat organizasyonunu tek başına kurmak zorunda kalmamasıdır.

Devlet hangi giderleri destekliyor?

Destek kapsamındaki ana başlıklar oldukça geniş.

1. Yurt dışı tanıtım

Konsorsiyumun ürünlerini hedef pazarlarda tanıtmak için yaptığı uygun tanıtım giderleri desteklenebiliyor.

Örneğin mevzuata uygun şekilde;

• Dijital reklam,
• İnternet tanıtımı,
• Basılı tanıtım,
• Yurt dışı medya,
• Ürün lansmanı,
• Tanıtım filmi,
• Bazı mağaza ve satış noktası tanıtımları

gibi faaliyetler destek kapsamına girebiliyor.

Ancak her reklam harcaması desteklenmiyor.

Türkiye'ye yönelik tanıtımlar, Türkçe tanıtımlar ve yurt dışında Türkçe yayın yapan yayın organlarındaki tanıtımlar destek dışında.

Ayrıca ulaşım, konaklama ve tanıtım malzemelerinin nakliye giderleri de bu başlık altında desteklenmiyor.

2. Yurt dışı pazar araştırması

Konsorsiyumun hedef pazarlarda yapacağı araştırmalar da destekleniyor.

Örneğin;

• Rakip analizi,
• Rakip ürün analizi,
• Müşteri segmentasyonu,
• Rekabet analizi,
• Marka algısı,
• Gizli müşteri araştırması,
• Müşteri memnuniyeti,
• Lokasyon araştırması,
• Dağıtım kanalı araştırması,
• Fiyat araştırması,
• Trend araştırması

gibi çalışmalar destek kapsamında değerlendirilebiliyor.

Bu özellikle “Bizim ürünümüz hangi ülkede satılır?” sorusuna cevap arayan üreticiler açısından önemli.

3. Yurt dışı rapor satın alma

Konsorsiyum, hedef pazara ilişkin gerekli araştırma ve raporları da satın alabiliyor.

Amaç yalnızca rapor almak değil;

hangi ülkeye, hangi ürünü, hangi fiyatla ve hangi müşteri grubuna satacağını belirlemek.

4. Eğitim ve danışmanlık

Uluslararası pazarlarda rekabet gücünü artırmaya yönelik eğitim ve danışmanlık giderleri de destek kapsamında.

Bilişim danışmanlığı kapsamında;

• Yazılım lisansları,
• Veri tabanları,
• İşletim sistemleri,
• Yıllık bakım ve güncelleme,
• Yazılımın devreye alınması,
• Özelleştirme,
• İyileştirme,
• Eğitim,
• Dış kaynak kullanımı

gibi belirli giderler de desteklenebiliyor.

Ancak donanım alımları bu kapsamda desteklenmiyor.

Konsorsiyumun yaptığı her danışmanlık desteklenir mi?

Hayır.

Bakanlık burada da önemli bir kontrol uyguluyor.

Danışmanlık hizmetinin;

• Alanında yetkin bir kişi veya kurumdan alınması,
• İlişkili kişiden alınmaması,
• Gerçek bir hizmet ortaya koyması,
• Sözleşme ve çıktıların bulunması

gerekiyor.

Özellikle pazara giriş, pazarlama ve satış danışmanlığında danışmanın bizzat ürünlerin satışını gerçekleştirdiği ve uzun vadeli ticari ilişkinin parçası olduğu durumlar destek kapsamı dışında bırakılabiliyor.

Konsorsiyum kurmak isteyenlere önemli şart

İhracat konsorsiyumu statüsü almak isteyen şirketlerin önce Bakanlığa başvurması gerekiyor.

Başvuru uygun bulunursa şirket İhracat Konsorsiyumu Statüsü kazanıyor.

Ancak bundan sonra hemen harcamaya başlanmıyor.

Konsorsiyumun 5 yıllık faaliyet planını Bakanlığa sunması ve bu planın onaylanmasından sonra faaliyetlerine başlaması gerekiyor.

Yani sistem:

Şirketleri birleştir → Bakanlığa başvur → Konsorsiyum statüsü al → 5 yıllık faaliyet planını hazırla → Onaydan sonra faaliyetlere başla

şeklinde ilerliyor.

Faaliyet başlamadan 15 gün önce başvuru şartı

Burada çok önemli bir süre var.

Konsorsiyumun gerçekleştireceği destek kapsamındaki faaliyet için faaliyet başlangıç tarihinden en az 15 gün önce Bakanlığa başvuru yapılması gerekiyor.

Bu nedenle:

“Önce fuara/reklama/pazarlama faaliyetlerine başlayalım, sonra destek isteriz.”

mantığı bu sistemde ciddi risk taşıyor.

Harcama yaptıktan sonra ne kadar süreniz var?

Faaliyet gerçekleştikten ve ödeme yapıldıktan sonra destek başvurusunun da süresi var.

Ödeme belgesi tarihinden itibaren en geç 6 ay içerisinde gerekli belgelerin incelemeci kuruluşa sunulması gerekiyor.

Eksik belge istenirse;

3 ay içerisinde

tamamlanması gerekiyor.

Bazı durumlarda bir defaya mahsus 3 aya kadar ilave süre verilebiliyor.

Para elden ödenirse destek alınabilir mi?

Genel kural:

Hayır.

Destek kapsamındaki ödemelerin bankacılık sistemi üzerinden yapılması gerekiyor.

Banka hesap ekstresi ödeme belgesi olarak kullanılabiliyor.

Kredi kartıyla yapılan ödemelerde kredi kartı ekstresi aranıyor.

Müşteri çeki veya cirolu çekle yapılan ödemeler destek kapsamında değerlendirilmiyor.

İhracat konsorsiyumu her yıl denetleniyor

Bu sistemde yalnızca destek almak yeterli değil.

Konsorsiyumun;

• Gerçekleştirdiği faaliyetler,
• İhracat performansı,
• Proje hedefleri

yıllık olarak değerlendiriliyor.

Performansa göre destek oranları veya limitleri düşürülebiliyor. Hatta konsorsiyumun statüsü sona erdirilebiliyor.

Daha da önemlisi:

Konsorsiyumun statü aldığı yılı takip eden takvim yılında, Karar kapsamında aldığı destek tutarının en az iki katı kadar ihracat gerçekleştirememesi halinde statünün iptal edilmesi söz konusu.

Yani burada devletin beklentisi yalnızca “harcama yapmak” değil:

İhracat gerçekleştirmek.

62 milyon TL'lik destek ne anlama geliyor?

2026 yılı üst limiti:

62.054.400 TL

Destek oranı:

%50

Süre:

5 yıl

Ancak tekrar vurgulayalım:

62 milyon TL konsorsiyuma peşin verilen para değildir.

Bu, uygun destek kapsamındaki faaliyetler için belirlenen yıllık üst limittir. Şirketin gerçek alacağı destek, gerçekleştirdiği uygun harcamalara ve mevzuattaki diğer şartlara göre hesaplanır.

ESNAFIN HAKKINI BİLİYOR MUSUN?

Burada özellikle odaların, birliklerin ve ihracat organizasyonu kurmak isteyen şirketlerin dikkat etmesi gereken bir nokta var.

Eğer bir sektörde çok sayıda üretici bulunuyor ancak bu firmaların;

• Yurt dışında satış ekibi yoksa,
• Hedef pazar bilgisi yetersizse,
• Pazarlama bütçeleri sınırlıysa,
• Yabancı müşteri bulmakta zorlanıyorsa,

tek tek ihracat yapmak yerine ortak bir ihracat organizasyonu oluşturmak alternatif bir model olabilir.

Örneğin 3 veya daha fazla şirket bir araya gelerek mevzuattaki şartları taşıyan bir yapı oluşturabilir ve üreticilerin ürünlerini ortak bir ihracat organizasyonu altında dünya pazarlarına taşımayı hedefleyebilir.

Muhasebecinize değil, şirket yöneticinize şu soruyu sorun

“Bizim sektördeki üreticileri bir araya getirerek ihracat konsorsiyumu kurabilecek şartlara sahip miyiz?”

Ardından şu soruyu sorun:

“5 milyon TL ödenmiş sermaye, 10 yıllık ihracat/pazarlama tecrübesine sahip yönetici, 3 yabancı dil bilen personel ve stratejik pazarlama planı şartlarını karşılıyor muyuz?”

Eğer cevap evetse, bu destek şirketin ihracat organizasyonunu büyütmek için incelenebilecek önemli mekanizmalardan biri.

ESNAFSORUYOR

“Ben üreticiyim ama ihracat yapacak ekibim yok. İhracat konsorsiyumu benim ürünümü de yurt dışına satabilir mi?”

Evet. Mevzuata göre ihracat konsorsiyumu, aracılık sözleşmesi imzaladığı imalatçı şirketlerin ürünlerini de yurt dışına ihraç etmek amacıyla yurt dışı pazarlama faaliyetleri gerçekleştirebiliyor.

Bu nedenle üreticinin mutlaka kendi bünyesinde büyük bir ihracat departmanı kurması gerekmeyebilir; ancak konsorsiyumla yapılacak sözleşmenin ve ihracat modelinin mevzuata uygun şekilde kurulması gerekiyor.

ESNAFIN KONTROL LİSTESİ

☐ Konsorsiyumda en az 3 şirket var mı?

☐ Ödenmiş sermaye 5 milyon TL şartını karşılıyor mu?

☐ Yurt dışı pazarlama departmanı oluşturuldu mu?

☐ En az 10 yıllık tecrübeye sahip bölüm yöneticisi var mı?

☐ En az 3 tam zamanlı yabancı dil bilen personel var mı?

☐ Stratejik pazarlama planı hazırlandı mı?

☐ Bakanlıktan İhracat Konsorsiyumu Statüsü alındı mı?

☐ 5 yıllık faaliyet planı onaylandı mı?

☐ Faaliyet başlamadan en az 15 gün önce başvuru yapıldı mı?

☐ Sözleşme + fatura + banka ödeme belgeleri tutuluyor mu?

☐ 6 aylık ödeme başvuru süresi takip ediliyor mu?

☐ İhracat performansı yıllık olarak izleniyor mu?

☐ Belgelerin asılları en az 10 yıl saklanıyor mu?

Kısacası

İhracat Konsorsiyumu Desteği, tek tek işletmelere verilen klasik bir teşvikten farklı.

Buradaki model:

Üretici → İhracat konsorsiyumu → Ortak pazarlama → Hedef ülke → Yabancı müşteri → İhracat

şeklinde çalışıyor.

2026 yılında uygun faaliyetler için %50 oranında ve yıllık 62 milyon 54 bin 400 TL'ye kadar destek imkânı bulunuyor. Destek süresi 5 yıl.

Ancak sistemin en önemli şartı şu:

Devlet sadece tanıtım ve pazarlama harcamasını değil, bunun sonucunda ortaya çıkan ihracat performansını da takip ediyor.

Bu nedenle bu destek, “para alıp faaliyet yapma” modeli değil;

“Birlikte örgütlen, birlikte pazara gir, birlikte ihracatı büyüt” modeli.

Yasal Dayanak

5973 sayılı İhracat Destekleri Hakkında Karar – Madde 20

İhracat Konsorsiyumu Desteğine İlişkin Genelge

2026 İhracatın Finansmanı Destekleri Üst Limitleri

Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı.