Çinli Bellek Devi CXMT'den Tarihi Halka Arz: Hisseler Borsada Fırladı, Şirket Devler Ligine Yükseldi
Çin'in en büyük bellek çip üreticisi CXMT (ChangXin Memory Technologies), Şanghay Borsası'nın Nasdaq benzeri STAR Pazarı'nda gerçekleştirdiği halka arzla küresel piyasalarda ses getirdi. İşlem görmeye başladığı ilk gün hisseleri yüzde 472 oranında rekor bir yükseliş kaydetti.
1. Çin Anakarasının En Değerli Şirketi Oldu
Hisselerindeki sert yükselişin ardından şirketin piyasa değeri yaklaşık 3,3 trilyon yuana (yaklaşık 415 milyar avro) ulaştı. Bu rakam, CXMT'yi Çin anakarasındaki borsalarda işlem gören en değerli şirket konumuna getirdi.
Şirket, 2010 yılında Çin Tarım Bankası'nın gerçekleştirdiği halka arzdan bu yana Çin anakarasındaki en büyük ikinci ilk halka arz unvanını aldı; halka arzda en az 8,6 milyar dolar (yaklaşık 7,3 milyar avro) toplandı.
Tüm bu büyüklüğe rağmen CXMT, küresel ölçekteki rakipleri Samsung Electronics, SK Hynix ve Micron Technology'nin piyasa değerleri bakımından hâlâ gerisinde yer alıyor.
2. Yapay Zekâ Patlaması ve Çin'in Teknoloji Hedefleri
2016 yılında Hefei kentinde kurulan CXMT, sunuculardan akıllı telefonlara kadar pek çok alanda kullanılan DRAM (dinamik rastgele erişimli bellek) çiplerinin dünyanın önde gelen üreticileri arasında bulunuyor.
Şirket, yapay zekâ patlamasından ve ABD'nin ihracat kontrolleri karşısında Çin'in teknolojik bağımsızlık arayışından büyük kazanç sağladı.
Yapay zekânın benimsenmesiyle artan talep sayesinde CXMT'nin geliri, 2026'nın ilk üç ayında yıllık bazda yüzde 700'ün üzerinde artarak 50,8 milyar yuana fırladı.
Uzmanlar, CXMT'yi Çin'in kendi yapay zekâ modellerini çalıştıracak güçlü HBM (yüksek bant genişlikli bellek) çiplerini geliştirme yolunda en büyük kozu olarak görüyor.
3. Küresel Pazar Payı ve Karşılaşılan Zorluklar
Counterpoint Research verilerine göre CXMT, 2025 yılında küresel pazarın yaklaşık yüzde 8'ini elinde tutarken, 2026'nın ilk üç ayında bu oran yüzde 9'a yükseldi. Şirketin pazar payının 2028'de yüzde 11'e ulaşması öngörülse de, uzun vadede rekabetçi kalabilmesi için bu payı en az yüzde 15'e çıkarması gerekiyor.
Şirketin önündeki en büyük engellerden biri tedarik zincirindeki darboğazlar. En gelişmiş çip üretim ekipmanlarına erişimi kısıtlı olan CXMT, ağırlıklı olarak Çinli ekipman üreticilerine bağımlı durumda.
Ayrıca ABD'li bazı milletvekillerinin, ulusal güvenlik kaygılarıyla Amerikan şirketlerinin CXMT'den çip satın almasının engellenmesi çağrısında bulunması ve şirketin Pentagon'un Çin ordusuyla bağlantılı şirketler listesinde yer alması, dış pazarlardaki riskleri artırıyor.
Genel Değerlendirme: SK Hynix'in temmuz ayındaki devasa halka arzının hemen ardından gelen CXMT'nin bu hamlesi, çip savaşlarının ve yapay zekâ yarışının ekonomik boyutunu gözler önüne seriyor. Çin, yerli yarı iletken gücünü artırmak için tarihi adımlar atsa da, küresel rekabette teknoloji kısıtlamaları ve tedarik zinciri engelleri şirketin geleceği açısından kritik sınavlar olmaya devam edecek.
Kaynak: euronews
