Küresel Isınma Evcil Hayvanları Vuruyor: Yaz Aylarında Hayati Tehlikelere Karşı Uzman Uyarıları
İklim değişikliğiyle birlikte daha sık ve uzun süren sıcak hava dalgaları, yalnızca insanlar için değil evcil hayvanlar için de ciddi sağlık riskleri oluşturuyor. Uzmanlar, özellikle kedi ve köpeklerde sıcak çarpması, susuzluk ve pati yanıkları gibi sorunların yaz aylarında belirgin şekilde arttığı uyarısında bulunuyor.
VetAmerikan Veteriner Hastanesi'nden Uzman Veteriner Hekim Dr. Onur Ülgenalp, yaz döneminde kliniklere en sık sıcak çarpması, sıvı kaybı (dehidrasyon), kusma ve ishal, idrar yolu hastalıkları, böbrek fonksiyonlarında bozulma, pati yanıkları ve dış parazit kaynaklı hastalıklar nedeniyle başvurulduğunu belirtiyor. Kalp ve solunum yolu rahatsızlığı bulunan hayvanlarda ise sıcak hava, mevcut hastalıkların ağırlaşmasına zemin hazırlıyor.
Risk Altındaki Gruplar: En büyük risk grubunu yaşlı hayvanlar, yavrular, fazla kilolu bireyler, kısa burunlu ırklar ile kronik hastalığı bulunan kedi ve köpekler oluşturuyor.
Evcil Hayvanların Su İhtiyacı Yazın Artıyor
Uzmanlara göre sağlıklı bir köpek normal koşullarda kilogram başına günlük yaklaşık 50-70 mililitre, kediler ise 40-60 mililitre su tüketiyor. Ancak sıcak havalarda, egzersiz sonrasında veya kuru mama ağırlıklı beslenen hayvanlarda bu ihtiyaç katlanarak artıyor.
Susuzluğun Belirtileri: Ağız kuruluğu, koyu renkli idrar, halsizlik, iştahsızlık, gözlerde çöküklük ve deri elastikiyetinin azalması susuzluğun ilk işaretleri arasında yer alıyor. İleri vakalarda ise hızlı solunum, kusma, bilinç değişikliği ve dolaşım bozuklukları görülebiliyor.
Kediler İçin Özel Önem: Veterineler, susuzluk hissini köpeklere göre daha az yaşayan kedilerde yalnızca su kabının dolu olmasının yetmediğini, günlük tüketimin bizzat takip edilmesi gerektiğini vurguluyor. Evin farklı noktalarına temiz su kapları koymak, su pınarları (pet fountain) kullanmak ve yaş mamaya yönelmek sıvı alımını artırmak için etkili yöntemler arasında gösteriliyor.
Sıcak Çarpması Dakikalar İçinde Gelişebilir
Yaz aylarının en korkutucu risklerinden biri olan sıcak çarpması; kapalı araçta bırakılan, günün en sıcak saatlerinde yürüyüşe çıkarılan ya da uzun süre gölgesiz alanda kalan hayvanlarda kısa sürede ölümcül seviyelere ulaşabiliyor.
Aşırı soluma, yoğun salya, huzursuzluk ve yürüme güçlüğü ilk belirtileri oluştururken; ilerleyen aşamalarda kusma, ishal, bilinç kaybı ve nöbetler görülebiliyor.
Böyle bir durumla karşılaşıldığında hayvan vakit kaybetmeden gölgeli ve serin bir ortama alınmalı; karın, boyun ve pati bölgeleri ılık suyla kontrollü şekilde soğutularak en kısa sürede veterinere ulaştırılmalıdır. Uzmanlar, buzlu su kullanmanın, buz banyosu yaptırmanın veya bilinci açık olmayan hayvana zorla su içirmenin ciddi riskler barındırdığı konusunda uyarıyor.
Araç İçleri ve Sıcak Asfalt Ölümcül Tuzaklar
Veteriner hekimler, yaz aylarında evcil hayvanların park halindeki araçlarda kısa süreliğine bile asla yalnız bırakılmaması gerektiğinin altını çiziyor. Camlar açık olsa dahi araç içi sıcaklıklar birkaç dakika içinde yaşamı tehdit edecek boyutlara ulaşıyor.
Yürüyüş saatlerinin de büyük bir titizlikle planlanması gerekiyor:
Pati Yanığı Testi: Güneş altında hızla ısınan asfalt ve beton yüzeyler pati yanıklarına yol açabiliyor. Uzmanların önerdiği pratik teste göre, elinizi birkaç saniye boyunca zeminde rahatça tutamıyorsanız, o yüzey evcil hayvanınız için de çok sıcak demektir. Bu nedenle yürüyüşler yalnızca sabah erken saatlerde veya akşam serinliğinde yapılmalıdır.
Plaj ve Deniz Önlemleri: Sahilde vakit geçiren evcil hayvanlar için mutlaka gölge alan yaratılmalı, deniz suyu içmesi engellenmeli ve yüzme sonrasında deri ile kulaklar mutlaka temiz suyla durulanmalıdır.
Dr. Onur Ülgenalp, alınacak basit ama etkili önlemlerin yaz hastalıklarının büyük bölümünü önleyebileceğini belirterek, "Koruyucu yaklaşım, yaz hastalıklarıyla mücadelede her zaman en etkili yöntemdir" değerlendirmesinde bulunuyor.
Kaynak: euronews
